Người hài lòng nhất sau mổ khúc xạ thường không phải người có kết quả tốt nhất mà là người biết trước mình đổi cái gì lấy cái gì. Ngược lại, thất vọng hay xuất hiện ở người được kể nhiều về lợi ích và rất ít về giới hạn.
Lão thị vẫn sẽ đến
- Lão thị đến từ thể thuỷ tinh giảm khả năng điều tiết
- Phẫu thuật giác mạc không đụng tới thể thuỷ tinh
- Mổ hết cận không ngăn được việc khó nhìn gần khi lớn tuổi
- Người cận nhẹ trước đó vốn có lợi thế đọc gần khi bỏ kính
- Sau mổ hết cận thì mất lợi thế đó
Đây là điều nhiều người ngạc nhiên nhất. Người cận nhẹ vẫn đọc được khi tháo kính, mổ xong thì tới tuổi sẽ cần kính đọc như mọi người.
Cận nặng vẫn là cận nặng về mặt cấu trúc
- Cận nặng đi kèm nhãn cầu dài hơn bình thường
- Võng mạc bị kéo căng và mỏng hơn
- Mổ khúc xạ không rút ngắn nhãn cầu
- Nguy cơ liên quan tới võng mạc không mất đi sau mổ
- Vẫn cần soi đáy mắt định kỳ suốt đời
Đây là điểm quan trọng nhất trong cả bài. Nhìn rõ không kính rất dễ tạo cảm giác mắt đã bình thường, và cảm giác đó khiến người ta bỏ khám định kỳ.
Khô mắt sau mổ
- Là phàn nàn phổ biến nhất trong giai đoạn đầu
- Do một phần mạng thần kinh giác mạc bị cắt qua
- Thường cải thiện dần theo thời gian
- Người khô mắt sẵn trước mổ dễ gặp hơn
- Mức độ khác nhau giữa các nhóm phương pháp
- Cần trao đổi với bác sĩ về cách xử lý, không tự mua thuốc nhỏ
Đánh giá tình trạng nước mắt trước mổ không phải thủ tục hình thức. Nó là dự đoán trực tiếp cho phần này.
Quầng sáng và loá ban đêm
- Thấy vòng sáng quanh đèn hoặc tia sáng loè ra
- Liên quan tới kích thước đồng tử khi giãn trong tối
- Liên quan tới vùng điều trị và độ cần chỉnh
- Thường rõ nhất trong những tháng đầu rồi giảm dần
- Ảnh hưởng nhiều tới người lái xe ban đêm
Nếu bạn lái xe đêm nhiều thì nói rõ ngay từ buổi tư vấn. Nó có thể ảnh hưởng tới lựa chọn phương pháp.
Chỉnh chưa đủ hoặc chỉnh quá
- Kết quả có thể không trùng khớp hoàn toàn với mục tiêu
- Phản ứng lành thương khác nhau giữa từng người
- Sai lệch nhỏ thường không ảnh hưởng tới sinh hoạt
- Sai lệch lớn hơn có thể cần mổ bổ sung
- Phải chờ ổn định mới đánh giá được
Đây là lý do không nên đánh giá kết quả trong tháng đầu. Con số còn đang dịch chuyển.
Độ quay lại
- Một phần độ có thể xuất hiện lại sau một thời gian
- Hay gặp hơn khi mổ lúc độ chưa thật ổn định
- Hay gặp hơn với mức độ cần chỉnh lớn
- Có thể chỉ là một phần nhỏ, không ảnh hưởng nhiều
- Xử lý tuỳ lượng mô còn lại
Yêu cầu độ ổn định trước mổ tồn tại chính vì chuyện này. Chờ thêm một năm thường là quyết định tốt.
Thị lực tốt không đồng nghĩa với thị giác hoàn hảo
- Đọc được dòng chữ nhỏ là một chuyện
- Chất lượng nhìn trong điều kiện thiếu sáng là chuyện khác
- Độ tương phản có thể giảm nhẹ ở một số người
- Cảm nhận này khó đo bằng bảng chữ thông thường
- Thường cải thiện dần nhưng không phải luôn về như cũ
Người làm nghề đòi hỏi chất lượng nhìn cao trong điều kiện khó nên trao đổi kỹ chuyện này trước khi quyết.
Những gì vẫn cần sau mổ
- Khám mắt định kỳ theo lịch
- Soi đáy mắt, nhất là với người từng cận nặng
- Kính râm chắn tia cực tím khi ra nắng
- Kính đọc khi tới tuổi lão thị
- Bảo vệ mắt khi làm việc hoặc chơi thể thao có nguy cơ
Danh sách này cho thấy mổ khúc xạ giải quyết một việc cụ thể, không phải giải quyết việc chăm sóc mắt nói chung.
Dấu hiệu của một tư vấn đáng tin
- Nói về giới hạn và rủi ro rõ như nói về lợi ích
- Không thúc giục quyết định trong buổi đầu
- Giải thích vì sao chọn phương pháp này cho mắt bạn
- Sẵn sàng nói bạn chưa nên mổ nếu chưa đủ điều kiện
- Nói rõ lịch tái khám và cách liên hệ khi có vấn đề
- Không ngại việc bạn đi tham khảo thêm nơi khác
Lời khuyên hoãn lại đôi khi là lời khuyên có giá trị nhất mà bạn nhận được, dù nó không phải điều bạn muốn nghe.
Cách tự chuẩn bị tinh thần
- Viết ra lý do thật sự khiến bạn muốn mổ
- Hình dung cuộc sống nếu kết quả chỉ đạt mức khá chứ không hoàn hảo
- Hỏi bản thân có chấp nhận nếp tái khám không
- Sắp xếp thời gian nghỉ đủ, đừng mổ ngay trước một đợt việc căng
- Nói chuyện với người đã mổ ở cả hai chiều trải nghiệm
Người quyết định sau khi hiểu rõ giới hạn thường hài lòng hơn người quyết định vì được hứa hẹn nhiều. Kỳ vọng đúng không làm kết quả tốt hơn, nhưng nó làm bạn nhìn kết quả đúng như nó là, và đó là khác biệt giữa hài lòng và tiếc nuối.
Câu hỏi thường gặp
Mổ xong có chắc chắn bỏ được kính không?
Phần lớn người đạt mức thị lực đủ cho sinh hoạt hằng ngày mà không cần kính, nhưng không ai bảo đảm tuyệt đối. Một số trường hợp vẫn cần kính trong những tình huống nhất định như lái xe ban đêm.
Khô mắt sau mổ kéo dài bao lâu?
Thường cải thiện dần trong vài tháng khi thần kinh giác mạc hồi phục. Một số người kéo dài hơn. Người đã khô mắt sẵn trước mổ thuộc nhóm cần lưu ý nhất.
Mổ cận rồi thì khỏi lo về mắt phải không?
Không. Người từng cận nặng vẫn cần soi đáy mắt định kỳ vì những thay đổi ở võng mạc không mất đi sau khi chỉnh độ. Phẫu thuật chỉnh khúc xạ, không chỉnh cấu trúc phía sau.
Nếu kết quả chưa như mong muốn thì làm gì?
Nói rõ với bác sĩ đã mổ, mô tả cụ thể tình huống nào chưa ổn. Chờ giác mạc ổn định rồi mới đánh giá được có mổ bổ sung được không, và điều đó phụ thuộc lượng mô còn lại.